Turunçgil Atıkları Çileğe Lezzet ve Renk Katıyor

Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü’nde yürütülen bilimsel bir çalışma, turunçgil budama atıklarının çilek yetiştiriciliğinde önemli bir potansiyele sahip olduğunu ortaya koydu. Araştırma kapsamında portakal, mandarin ve limon ağaçlarının budama atıklarından üretilen biyokömürün (biochar), çileklerin meyve kalitesi ve rengi üzerinde olumlu etkiler yarattığı saptandı.

500 Derecede Dönüşüm: Atık Dallardan Biyokömür Üretildi

Ziraat Yüksek Mühendisi Gülşah Selcen Keskinaslan, Doç. Dr. Mehmet Ali Sarıdaş ve Prof. Dr. Sevgi Paydaş Kargı tarafından gerçekleştirilen çalışmada, üniversiteye ait turunçgil alanlarından toplanan budama atıkları kullanıldı. Bu atıklar, 500°C sıcaklıkta 2 saat boyunca piroliz işlemine tabi tutularak biyokömüre dönüştürüldü ve toz haline getirilerek çilek fidelerinin yetiştirme ortamına eklendi.

Daha Tatlı ve Daha Parlak Çilekler

İspanyol tipi yüksek tünellerde, saksı denemesi şeklinde yürütülen araştırmada Fortuna, Sabrina ve üç farklı melez çilek genotipi test edildi. Elde edilen bulgulara göre, %1 oranında uygulanan biyokömür; çileklerin suda çözünebilir toplam kuru madde ve titre edilebilir asit içeriğini artırarak kaliteyi yükseltti. Ayrıca, biyokömür uygulanan meyvelerin dış renklerinin daha parlak ve canlı bir ton kazandığı belirlendi.

Verim Artışında “Genotip” Farkı

Araştırma sonuçları, biyokömürün her bitki türünde aynı etkiyi yaratmadığını da gösterdi. Genel ortalamada toplam verim ve meyve ağırlığı üzerinde istatistiksel olarak büyük bir değişim görülmese de, özellikle 33 ve 36 No’lu melez genotiplerde biyokömür uygulaması verimi olumlu yönde etkiledi. Örneğin, 33 No’lu genotipte biyokömür ile bitki başına verim 71.3 gramdan 109.5 grama yükseldi. Araştırmacılar, genel verim artışının sınırlı kalmasının, kontrol grubunda zaten yüksek kaliteli olan torf ve perlit karışımının kullanılmasından kaynaklanabileceğini ifade ediyor.

Üreticilere Kritik Uyarı: Önce Küçük Bir Alanda Deneyin

Bilim insanları, biyokömürün toprakta uzun süre parçalanmadan kalabilen bir materyal olduğuna dikkat çekiyor. Bu nedenle üreticilerin tüm arazilerine uygulama yapmadan önce, kendi bölgelerinde ve kullandıkları bitki çeşitlerinde küçük ölçekli denemeler yapmaları öneriliyor. Bu çalışma, tarımsal atıkların geri dönüşümü ve sürdürülebilir tarım tekniklerinin geliştirilmesi açısından gelecekteki projelere önemli bir kaynak oluşturmayı hedefliyor.

Kaynak: Keskinaslan, G. S., Sarıdaş, M. A. ve Kargı, S. P. (2023). Turunçgil Budama Atığından Üretilen Biyokömürün Çileklerde Meyve Verim ve Pomolojik Özellikler Üzerine Etkileri. Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, 9(3), 289–299. https://doi.org/10.24180/ijaws.1271778

Haber Görseli: : Çukurova Üniversitesi